In de elektrotechniek verstaat men onder de ”’effectieve waarde”’ van een zuivere, dat wil zeggen met gemiddelde waarde 0, periodieke wisselstroom of -spanning, de waarde van een constante stroom of spanning die in een weerstand gemiddeld hetzelfde elektrisch vermogen ontwikkelt als het oorspronkelijke signaal.
Een periodieke stroom met amplitude I ontwikkelt momentaan in een weerstand R een vermogen I2R, dus gemiddeld over een periode T:
De effectieve waardeIe f fontwikkelt een vermogen I ²e f fR, met
Dus is
Daarom wordt de effectieve waarde ook als RMS aangeduid, de Engelse afkorting voor ”root-mean-square” oftewel kwadratisch gemiddelde.
Een sinusvormig signaal heeft dus een effectieve waarde die gelijk is aan 1/V²= 0,707 van de maximale amplitude, de zogenaamde piekwaarde. Een zaagtand en een driehoekssignaal hebben een effectieve waarde die gelijk is aan 1/V3= 0,577 van de maximale amplitude. De effectieve waarde wordt gebruikt als men een effectief gemiddelde wil weten zonder nadere informatie te hoeven geven over de frequentie of golfvorm van de spanning.
Er bestaan schakelingen die rechtstreeks met de 230 V netspanning zijn verbonden. In dit artikel bespreken wij hoe u ook aan deze schakelingen veilig kunt werken.
Achtergrondinformatie: Waar zit het gevaar?
De elektrische weerstand van uw lichaam
Het menselijk lichaam heeft een bepaalde elektrische weerstand. Als u dus een spanningsverschil tussen twee plaatsen op uw lichaam aanbrengt, bijvoorbeeld door het met beide handen vastpakken van twee spanning voerende draden, dan zal er door uw lichaam een bepaalde stroom gaan lopen. De grootte van deze stroom is afhankelijk van de waarde van het spanningsverschil en van de grootte van uw lichaamsweerstand. Deze laatste grootheid is niet exact te definiëren, omdat deze van een aantal factoren afhankelijk is zoals:
– De vochtigheidsgraad van uw huid.
– De plaatselijke beharing van uw huid.
– De dikte van uw huid.
– De grootte van het huidoppervlak dat contact maakt met de draden.
– De afstand tussen de twee huidpunten die met de spanningen contact maken.
In droge toestand kan de huidweerstand van een mens meer dan 30 kΩ bedragen. Bij een doornatte huid neemt deze weerstand soms af tot minder dan 500 Ω.
Elektrische stroom kan gevaarlijk zijn
Uw spieren werken dank zij uiterst lage elektrische spanningen die via uw zenuwen worden aangevoerd. Het is dus logisch dat uw lichaam extreem gevoelig is voor elektriciteit. Niet de spanning is hierbij de gevaarlijke grootheid, maar de stroom die deze spanning tot gevolg heeft. Uiteraard zijn hier geen exacte gegevens over te noteren, want de ene persoon is gevoeliger voor elektrische stroom dan de andere. Tóch worden de onderstaande waarden algemeen gekoppeld aan de beschreven menselijke reacties:
Stromen kleiner dan 0,5 mA
De meeste mensen voelen dit niet. Stromen van 0,5 mA tot 2,0 mA
Deze wekken een prikkelend gevoel op (de laagste waarde) tot een schrikreactie (de hoogste waarde). Dit laatste kan al onrechtstreeks gevaarlijk zijn omdat die schrikreactie bijvoorbeeld tot gevolg heeft dat u van een ladder valt. Stromen van 2,0 mA tot 10,0 mA
Pijnlijke spierkrampen in uw handen en armen. Er treedt een lichte mate van spierverstijving op, maar u bent nog wel in staat uw spieren zélf te controleren, zodat u de spanning voerende geleiders nog kunt loslaten. Stromen van 10 mA tot 25 mA
Volledige spiercontracties, u blijft ‘aan de draden plakken’. De stroom blijft dus continu door uw lichaam vloeien met ademhalingsstoornissen en bewusteloosheid tot gevolg. Stromen van 25 mA tot 50 mA
De spiercontracties zullen zich uitbreiden tot uw borst- en hartspieren, met ademhalingsverlamming en hartkamer fibrillatie tot gevolg. Uw hersenen komen snel zonder zuurstof te zitten met alle gevolgen van dien. Stromen van 50 mA tot 1.000 mA
Onmiddellijk volledig uitvallen van uw hartfuncties met de dood tot gevolg. Uw huid begint te verbranden als gevolg van het door de stroom gegenereerde thermische vermogen in uw huidweerstand. Stromen groter dan 1.000 mA
Zeer ernstige brandwonden, zowel inwendig als op de huid. Uw lichaamsvloeistoffen beginnen te koken. Onmiddellijke dood als gevolg van een groot aantal factoren die uw lichaamsfuncties volledig ontregelen.
Wat is een absoluut veilige spanning?
Ook dat is moeilijk precies te definiëren. Algemeen wordt wisselspanning aanraak veilig geacht tot slechts 50 V. Voor gelijkspanning bedraagt deze waarde 120 V. Deze spanningen zijn in Nederland gedefinieerd als aanraak veilig in het normblad NEN 3140. Lees verder → Bericht ID 8321
Het kan de Ohm-wet van sommige circuits verifiëren.
Gebruikt als extra weerstand om het voltbereik uit te breiden.
Gebruikt om onbekende weerstand te meten.
Gebruikt voor het meten van de elektromotorische kracht en de interne weerstand van de voeding.
Gebruikt als een bekende weerstand in een circuit om de vereiste stroom te regelen.Gebruikt voor het onderwijzen van fysieke en elektrische experimenten.
Philips PM-3311
De PM 3311 digitale geheugenoscilloscoop is een draagbare, tweekanaals 60 MHz meetinstrument met microprocessorgestuurde elektronische schakelingen. Een compact, ergonomisch ontwerp maakt de uitgebreide meetmogelijkheden van het instrument mogelijk. Bovendien zorgt een groot scherm van 8 x 10 cm met verlichte rasterlijnen voor een betere aflezing en een 10 kV versnellingspotentiaal voor een hoge intensiteitscurve met een goed gedefinieerde spot. De oscilloscoop is voorzien van talrijke geïntegreerde schakelingen, die een stabiele werking garanderen en het aantal afstelpunten beperken.
Philips PM-3295Philips PM-3295
Deze nieuwe generatie VHF-oscilloscopen laat een aanzienlijke sprong voorwaarts zien in hightech elektronisch ontwerp, gericht op het uitbreiden van de huidige VHF-meetmogelijkheden tot ver voorbij de huidige beperkingen en tegelijkertijd het werk van de operator vereenvoudigen. De state-of-the-art bandbreedtes worden ondersteund door microprocessorgestuurde innovaties, speciaal geïntroduceerd om voorheen omslachtige meettechnieken te vereenvoudigen.
Je kan een multimeter gebruiken voor het meten van een zogenaamd spanningverschil, ook wel genoemd potentiaalverschil; Dit is een veel uitgevoerde meting in de elektrotechniek en elektronica. Een spanning kan worden gemeten met een multimeter of met een voltmeter. Een analoge voltmeter bestaat in beginsel uit een weekijzermeter of een draaispoelmeter voorzien van een voorschakelweerstand. De meting is dus in feite een meting van het magnetisch veld veroorzaakt door de elektrische stroom door een spoel. Volgens de Wet van Ohm (U = I · R) is de spanning U evenredig met de door de weerstand R lopende stroom I, en is de aanwijzing een maat voor de te meten spanningsverschillen. Het aansluiten van het meetinstrument dient de meting zo weinig mogelijk te beïnvloeden. Hiertoe moet de meter zo weinig mogelijk stroom aan het te bemeten spanningscircuit onttrekken. Hoe groter de weerstand van de meter, hoe beter; in het ideale geval is die oneindig groot. Tevens wordt dan het eigen verbruik van het meetinstrument gereduceerd. Een voltmeter moet ook parallel aangesloten worden op het betreffende onderdeel van de elektrische schakelingen. Men kan ook spanningen meten met een oscilloscoop. Dit instrument gebruikt de te meten spanning, na die eventueel versterkt te hebben, om een curve weer te geven die het verloop van de spanning in de tijd geeft. Het voordeel van een oscilloscoop is dat periodiek veranderlijke spanningen zichtbaar gemaakt kunnen worden.
Hierbij een zeer uitgebreide video, die dieper ingaat op het meten van spanning met een digitale multimeter: Lees verder → Bericht ID 8321
In dit artikel wordt beschreven hoe een gemiddelde multimeter er aan de buitenkant uitziet. Alle standaard onderdelen, en de bijbehorende symbolen komen aan bod. De bedoeling is om je snel een idee te geven over wat een multimeter kan, en hoe je ermee te werk gaat.
De multimeter bestaat uit de display (analoog of digitaal), daaronder een aantal functie-knoppen, de draaiknop, en de sockets:
Een multimeter of universeelmeter is de naam van een elektrisch meetapparaat waarmee je een aantal elektrische eenheden kunt meten, zoals de spanning, de stroomsterkte (of kortheidshalve stroom) en de weerstand van een elektrische stroming. Voor instructies over het meten van spanning, stroom, en weerstand, zie de pagina meettechniek. De wat meer uitgebreidere multimeters kunnen vaak ook de capaciteit, zelfinductie, frequentie, de doorlaatspanning van een diode en de stroomversterkingsfactor van een transistor meten. Lees verder → Bericht ID 8321
Analoge multimeters geven de gemeten waarde af met een wijzer op een plaat. Op deze plaat zie je schalen voor verschillende metingen, en moet je dus goed weten welke schaal je moet aflezen. Een goede analoge multimeter is de Conrad voltcraft VC-5080. Door de zeer belastbare spanbandmeter in combinatie met de beveiliging tegen overbelasting is deze bijna niet kapot te krijgen. Omdat de gemeten spanning vrijwel niet wordt belast door de 10 MΩ ingangsimpedantie in de meetbereiken, worden nauwkeurige meetresultaten behaald.
Digitale multimeters
Dit is de meest gebruikte soort. Digitale multimeters (DMM’s) gebruiken een LCD scherm voor het weergeven van de meetresultaten. Met de meeste digitale multimeters kan eenvoudig de stroom, spanning, weerstand, capaciteit, frequentie en soms ook temperatuur worden gemeten. Ook kunnen er vaak probleemloos diode- en doorgangstests worden uitgevoerd. Veel digitale multimeters hebben ook een Data-Hold functie, waardoor de maximale gemeten waarden kunnen worden afgelezen zonder dat deze weer verdwijnen.
Je wilt een multimeter kopen, maar wat is nu een goede multimeter voor jouw gebruik? In dit artikel daarom de belangrijkste punten waar je op moet letten om te kunnen beslissen welke multimeter je moet nemen.
Autorange of manual range?
Een multimeter met autorange, ofwel automatisch bereik, selecteerd automatisch de juiste range en geeft de waarde weer in de automatisch gekozen range op het beeldscherm. Bij een lage spanning geeft de display dus de meting in aan mV, bij een hogere spanning in V.
Een multimeter met manual range, ofwel handmatig bereik, moet je zelf de knop draaien om de juiste range te selecteren. Autorange is dus makkelijker in het gebruik. Als je veel gebruik zal maken van je multimeter, dan is een Autorange multimeter dus aan te raden.
De Tektronix 2225 is een 50 MHz dual-channel analoge oscilloscoop.
Hij heeft één tijdbasis met een ×5/×10/×50 vergrootglas waarmee normale en vergrote sporen samen op het scherm kunnen worden weergegeven. Hij heeft echter geen vertraging, alleen een X-positieregeling.
De Y-ingangen zijn voorzien van een ×10 vergrootglas dat de bandbreedte verlaagt tot 5 MHz, maar de gevoeligheid verhoogt tot 0,5 mV/div.
Er is een 2225ST-model met digitale opslag. Meer informatie nodig.
Een 2225 uitgerust met optie 07 (interne DC-omvormer) kan ≥ 2 uur worden gevoed met een 1104A-batterij bij 20-30 °C.
De 2225 stond intern bekend als Euroscope. Hij werd oorspronkelijk ontwikkeld in Hoddesdon, Verenigd Koninkrijk, en vervolgens geproduceerd in de Tek-fabriek in Heerenveen.
Belangrijkste specificaties
Stijgtijd ≤7 ns (≤70 ns met ×10 verticale vergroting) Bandbreedte ≥50 MHz (≥5 MHz met ×10 verticale vergroting) Afbuiging 5 mV/Div tot 5 V/Div, 1–2–5; 500 μV/Div met ×10 verticale vergroting; variabel ≥2,5:1 Ingangsimpedantie 1 MΩ // 25±2 pF Maximale veilige ingang 400 V (DC + piek AC) of 800 Vp-p AC tot ≤10 kHz Triggergevoeligheid 0,3 Div of 40 mV bij 5 MHz, 1 Div of 200 mV bij 5 MHz Sweep 0,5 s/Div tot 50 ns/Div, 1−2−5; ×10 Mag. tot 5 ns/Div; variabel ≥2,5 : 1 Z-ingang 5 V veroorzaakt merkbare modulatie (positief verlaagt de intensiteit), DC tot 5 MHz; max. 400 V (DC + piek AC) of 800 Vp-p AC tot ≤10 kHz CRT 154-0907-00 buis, 80 × 100 mm² display, P31 fosfor, 12,6 kV versnelling Probes Twee P6103 10X, 2 m probes Vermogen 95–128 of 185–250 VAC, 48–440 Hz, ≤70 W (80 VA)
Kenmerken
Gevoeligheid 500 μV/div
Maximale sweepsnelheid 5 ns/div
Alternatieve vergroting
P-P automatische triggering
HF/LF-rejecttriggerfilters
X-Y-modus (± 3° van DC tot 150 kHz)
Kalibrator (0,5 V ±5% in 1 MΩ belasting; 1 kHz ±20%)
Opties (geselecteerd)
1C – Camera Optie C-5C optie 04
1K – K212 Cart
1R – Rackmount kit
02 − Frontkap en tas
07 – Interne DC-omvormer (voor 11,8–30 VDC voeding)
30 – Optie 07 + 1104 batterij
18 – P6122 10X probes in plaats van standaard P6103
23 – P6062B 1X/10X probes, 2 stuks (later vervangen door P6119 probes)
Accessoires
2 stuks P6103 10X-sondes met accessoires
Zie 2225/Accessoires voor meer informatie
Interne onderdelen
De 2225-voeding maakt gebruik van een 120-1630-00 netfrequentie-ringkerntransformator om een 60 V DC-voeding te produceren, gevolgd door twee TL494-aangestuurde schakelregelaars.
De oscilloscoop maakt gebruik van transistorarray-IC’s zoals de CA3102, CA3046 en CA3054, maar geen aangepaste IC’s van Tek. Lees verder → Bericht ID 8321
Om de beste ervaringen te bieden, gebruiken wij technologieën zoals cookies om informatie over je apparaat op te slaan en/of te raadplegen. Door in te stemmen met deze technologieën kunnen wij gegevens zoals surfgedrag of unieke ID's op deze site verwerken. Als je geen toestemming geeft of uw toestemming intrekt, kan dit een nadelige invloed hebben op bepaalde functies en mogelijkheden.
Functioneel
Altijd actief
De technische opslag of toegang is strikt noodzakelijk voor het legitieme doel het gebruik mogelijk te maken van een specifieke dienst waarom de abonnee of gebruiker uitdrukkelijk heeft gevraagd, of met als enig doel de uitvoering van de transmissie van een communicatie over een elektronisch communicatienetwerk.
Voorkeuren
De technische opslag of toegang is noodzakelijk voor het legitieme doel voorkeuren op te slaan die niet door de abonnee of gebruiker zijn aangevraagd.
Statistieken
De technische opslag of toegang die uitsluitend voor statistische doeleinden wordt gebruikt.De technische opslag of toegang die uitsluitend wordt gebruikt voor anonieme statistische doeleinden. Zonder dagvaarding, vrijwillige naleving door je Internet Service Provider, of aanvullende gegevens van een derde partij, kan informatie die alleen voor dit doel wordt opgeslagen of opgehaald gewoonlijk niet worden gebruikt om je te identificeren.
Marketing
De technische opslag of toegang is nodig om gebruikersprofielen op te stellen voor het verzenden van reclame, of om de gebruiker op een site of over verschillende sites te volgen voor soortgelijke marketingdoeleinden.